رفتار نوخوان (کودک 6 تا 9 سال)
پاره کردن برگههای مشق از روی کلافگی، تلاش برای برنده شدن به هر قیمتی و بهانهگیری برای نرفتن به مدرسه؛ ورود به دبستان، دنیای رفتاری کودک را زیر و رو میکند. نوخوانان اکنون در محیطی ساختاریافته قرار دارند که در آن قوانین سختگیرانهتر است، رقابت وجود دارد و فشار همسالان کمکم خود را نشان میدهد.
در این دسته از مقالات آموزک، ما به بررسی رفتارهایی میپردازیم که ریشه در چالشهای تحصیلی و دوستیابی دارند. این مطالب به آموزگاران ابتدایی و والدین کمک میکند تا بدون تخریب عزتنفس کودک، حس مسئولیتپذیری و قانونمداری را در او نهادینه کنند.
مهمترین مطالبی که در این بخش میخوانید:
- کمالگرایی و ترس از اشتباه: چگونه به کودکی که با کوچکترین اشتباه در تکالیفش گریه میکند، بیاموزیم که شکست بخشی از یادگیری است؟
- تقلب و رقابت ناسالم: چرا کودکان دبستانی در بازیها یا امتحانات تقلب میکنند و راهکار اصلاح این رفتار چیست؟
- مدرسههراسی (School Refusal): ریشهیابی دلدردها و سردردهای صبحگاهی و اضطراب ناشی از جدایی یا قلدری در مدرسه.
- مسئولیتپذیری در تکالیف: چگونه به جنگهای هرشبه بر سر مشق نوشتن پایان دهیم و انگیزه درونی کودک را بیدار کنیم؟
- برداشتن وسایل دیگران (دزدی کودکانه): درک علت این رفتار در سالهای اول دبستان و نحوه مداخله صحیح بدون برچسب «دزد» زدن.
بسیاری از والدین وقتی متوجه دروغ فرزندشان میشوند، احساس شکست یا خشم میکنند. اما در روانشناسی رشد، اولین دروغها به معنای رشد «تئوری ذهن» (Theory of Mind) است. چالش اصلی در این سن، مدیریت این رفتار…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
دوران دبستان (تقریباً ۶ تا ۱۲ سالگی) دورهای طلایی برای شکلگیری وجدان، درک قوانین اجتماعی و یادگیری مسئولیتپذیری است. در این سن، کودکان از «تفکر پاداشمحور» به سمت درک «علت و معلول» حرکت میکنند.…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
پرخاشگری فیزیکی در حیاط مدرسه دقیقاً چیست؟
پرخاشگری فیزیکی یعنی استفاده از بدن یا شیء برای آسیبزدن، ترساندن یا کنترل دیگری. در حیاط مدرسه، این رفتارها میتواند شکلهای مختلفی داشته باشد:
هلدادن
زدن…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
کودکی که برای انجام تکلیفش بیش از حد وقت میگذارد، از پاککردن و دوبارهنوشتن خسته نمیشود، یا قبل از شروع کار میگوید «اگر عالی نشود، انجامش نمیدهم»، لزوماً فقط «باهوش» یا «منظم» نیست. گاهی پشت این…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
مقدمه
جویدن ناخن و بعضی حرکتهای تکراری و ناگهانی مثل پلکزدن زیاد، بالا انداختن شانه یا صافکردن مکرر گلو، در کودکان دبستانی خیلی رایجاند.
در بسیاری از موارد این رفتارها نشانهی «بد بودن» کودک یا «…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
مقدمه
روزهای اول مدرسه برای خیلی از کودکان، ترکیبی از هیجان، ترس، کنجکاوی و نگرانی است.
بعضی بچهها صبحِ روز اول با اشک از والدین جدا میشوند، به لباس مادر یا پدر میچسبند، دلدرد میگیرند یا مدام می…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
در سنین ابتدایی (۶ تا ۹ سال)، گذار از دنیای بازی به دنیای تکالیف اجباری، برای بسیاری از کودکان با تنش همراه است. لجبازی در انجام تکالیف همیشه به معنای «بدقلق بودن» کودک نیست؛ بلکه اغلب واکنشی به…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
راهنمای پدر و مادر و مربی با زبان ساده، جامع و کاربردی
مقدمه
بیشتر کودکان گاهی شلوغ میکنند، وسط حرف دیگران میپرند، تمرکزشان را از دست میدهند یا در کلاس بیقرار میشوند. این رفتارها همیشه نشانهی…
چهارشنبه, ۲۸ مرداد
پیش از شروع این بخش، بخش نخست را مطالعه کنید: لجبازی پرخاشگرانهی کودکان، تعریف، علتها و راههای مدیریت آن (قسمت اول)
سه شنبه, ۱۰ مرداد
«وقتی به همراه پسرم به فروشگاه میروم خیلی عصبی و خسته میشوم. چون تقریباً همیشه مواد خوراکی یا اسباببازی خاصی را میخواهد. و اگر آن را برایش نخرم، روی زمین میافتد و با گریه و جیغ و داد بر خواستهی…
یکشنبه, ۲۵ تیر
رفتار درمانی شناختی (CBT)، نوعی درمانِ روانی است که به افراد کمک میکند تا بتوانند الگوهای فکری مخرب یا مزاحمی را که تاثیر منفی بر رفتار و احساسات آنها دارند، شناسایی کنند و تغییر دهند.
یکشنبه, ۱۷ بهمن
«محاسبه پریشی» یک ناتوانی در یادگیری ریاضی است که در آن فرد در یادگیری مفاهیم مربوط به اعداد، انجام محاسبات دقیق ریاضی، حل مسئله و سایر مهارتهای بنیادی ریاضی، ناتوان است. محاسبه پریشی اغلب به همراه…
چهارشنبه, ۱۰ شهریور
فعالیتهایی برای بهبود پردازش حسی کودکان و نوجوانان:
1. بهتر است از کودکی که حساسیت زیادی به ورودیهای حسی دارد و این اتفاق او را بیشفعال و بیقرار کرده، بخواهید که برای مثال سبد خرید فروشگاه را هل…
چهارشنبه, ۱۶ تیر
اختلال در پردازش شنوایی(APD) میتواند در توانایی یادگیری کودکان تأثیر بگذارد. افراد مبتلا به این اختلال، در شنوایی خود مشکلی ندارند و قدرت شنیدن صداها در این افراد مانند دیگران است. در این اختلال،…
شنبه, ۱۱ اردیبهشت
همهی ما در کودکی ترس از پزشک، بیمارستان یا مطب را تجربه کردهایم. اکنون که خودمان فرزند داریم، حتما این ترس و اضطراب را در فرزند خود طبیعی میدانیم. بسیاری از کودکان، وقتی به مطب پزشک میروند، دچار…
یکشنبه, ۲۹ فروردین
کمتوانی ذهنی که در گذشته «عقبماندگی ذهنی» نیز نامیده میشد، به این معنی است که بهرهٔ هوشی فرد یا توانایی ذهنی او کمتر از حد متوسط است و مهارتهای لازم را برای زندگی روزمره ندارد. کمتوانی ذهنی…
دوشنبه, ۹ فروردین
اختلال دوقطبی، نوعی اختلال روانی است که در آن، خلقوخو و رفتارهای کودک دچار تغییرات محسوسی میشود. این تغییرات، گاهی بسیار شدیداند. کودکانِ دچار این اختلال، گاهی بسیار فعال و پر جنبوجوش میشوند،…
شنبه, ۹ اسفند
هیچ دو اثر هنری نیست که همانند باشند. آموزش برای خلق یک اثر هنری ناب مهم است. آنچنان که اگر آموزش هنر، خوب و درست انجام شود کودکان هم میتوانند آثاری ناب بیافرینند. کودکان دوست دارند ایدههای تازه…
چهارشنبه, ۱ بهمن
اختلال حرکات کلیشه ای، اختلالی است که در زمان کودکی پدیدار میشود و شامل مجموعهای از حرکات تکراری و بیهدف است. این حرکات، شامل تکان دادن دستها، جویدن ناخن، تکان دادن بدن، ضربه زدن به سر یا کوبیدن…
دوشنبه, ۲۲ دی
اسکیزوفرنی در کودکان یک اختلال شدید روانی در کودکانِ زیر 13 سال است که بر شیوهٔ برخورد آنها با واقعیتهای زندگی اثر میگذارد. کودکان مبتلا به اسکیزوفرنی ممکن است افکار، احساسات یا رفتارهای غیرمعمولی…
یکشنبه, ۱۶ آذر
ابزار مورد نیاز فوتبال انگشتی:
کاغذ رنگی
توپ پینگپنگ (یا گلولهی کاغذی)
شنبه, ۲۰ اردیبهشت
ابزارهای مورد نیاز برای بازی لمس کن و بگو:
مقوا
سبد یا جعبه
وسایل خانه یا اتاق کودک
سه شنبه, ۲۶ فروردین
پژوهشهای گوناگون تأثیر روشهای موسیقی درمانگری فعال، به عنوان ابزاری مؤثر برای تقویت رفتارهای سازگار و کاهش هیجانهای منفی کودکان نشان میدهد. فعالیتهای حسی و حرکتی موسیقایی در سطوح مختلف رفتاری و…
شنبه, ۳ آذر
برگرفته از گزارش رسمی APA (۲۰۱۵)
اصل ۱ — باورهای دانشآموز دربارهٔ هوش و تواناییها
دانشآموزان با باور خود دربارهٔ هوش و توانایی وارد فرایند یادگیری میشوند. کسانی که هوش را قابل رشد میدانند، به…
دوشنبه, ۱۵ شهریور
متاسفانه در اذهان عمومی، اختلالات یادگیری به دلیل آن که عملکرد ضعیف دانش آموز را رقم میزند با عقب ماندگی تحصیلی و ذهنی مساوی قلمداد میشود. اختلالات یادگیری اینچنین تعریف میشود: اختلالی که دانش…
سه شنبه, ۱۹ شهریور
اگر به نظر می رسد فرزند شما گاهی برای یافتن و به کار بردن واژهها درمانده شده است، بدانید دلیلی دارد. مهارتهای زبانی درکودکان دچار بیش فعالی یا اختلال كمبود توجه، غالباً کندتر از همسنو سالانشان…
سه شنبه, ۲۴ اردیبهشت
وادار کردن کودک مبتلا به اختلالات « بیش فعالی/کمبود توجه» یا اختلالات یادگیری (مثل خوانش پریشی)، برای رسیدن به اهداف خواندن در مدرسه، مانند کشیدن دندان می ماند. بیش فعالی و پریشانی حواس در او، آن قدر…
سه شنبه, ۲۴ اردیبهشت